ЁЯУЦ рдкोрд╕्рдЯ 78: рдЕрдХेрд▓ेрдкрди рдХी рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी, рдЯूрдЯा рд╣ुрдЖ рд╢рд░ीрд░, рдФрд░ рдоाँ рдХा рд╕्рдкрд░्рд╢



рд░ाрдзिрдХा рдХा рдЖрдкрд╕े рд╕ीрдзा рд╕ंрд╡ाрдж:

​"рдЖрдЬ рдоैंрдиे рдЕрдкрдиा рджрд░्рдж рдЖрдкрдХे рд╕ाрдордиे рд░рдЦ рджिрдпा рд╣ै।

  1. ​рдХ्рдпा рдЖрдкрдХो рд▓рдЧрддा рд╣ै рдХि рдоेрд░ा рдЕрдкрдиे рдкрд░िрд╡ाрд░ рд╕े рдиाрддा рддोрдб़ рд▓ेрдиा рд╕рд╣ी рдеा? рдХ्рдпा рд╕्рд╡ाрднिрдоाрди рдХे рд▓िрдП рдЕрдкрдиों рдХो рдЫोреЬрдиा реЫрд░ूрд░ी рд╣ोрддा рд╣ै?
  2. ​рдПрдХ рдоाँ рдХे рд▓िрдП рдЗрд╕рд╕े рдмреЬी рд╕реЫा рдХ्рдпा рд╣ोрдЧी рдХि рд╡рд╣ рдЬीрд╡िрдд рд╣ोрдХрд░ рднी рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд▓िрдП рдорд░ рдЪुрдХी рд╣ो?
  3. ​рдоेрд░ी рдХिрдбрдиी рдХी рд╕рдорд╕्рдпा рдФрд░ рдкेрдЯ рдХी рд╕ूрдЬрди рдХे рдмाрд╡рдЬूрдж, рдХ्рдпा рдоुрдЭे рдЬंрдЧрд▓ рдХे рдЙрд╕ рдХрдаिрди рдк्рд░ोрдЬेрдХ्рдЯ рдкрд░ рдЬाрдиा рдЪाрд╣िрдП рдеा? рдХ्рдпा рдоेрд░े рдкाрд╕ рдХोрдИ рдФрд░ рд╡िрдХрд▓्рдк рдеा?

​рдЖрдкрдХी рдПрдХ рдЯिрдк्рдкрдгी рдоुрдЭे рдпрд╣ рдорд╣рд╕ूрд╕ рдХрд░ाрдПрдЧी рдХि рдЗрд╕ рд▓реЬाрдИ рдоें рдоैं рдЕрдХेрд▓ी рдирд╣ीं рд╣ूँ। рдХृрдкрдпा рдЬрд╡ाрдм рджें। ЁЯЩПЁЯТФ"

The Solo Sacrifice and the Soul of a Mother: A Journey Through Grief and Grime

Part 1: The Ritual of One—A Solitary Farewell

​Returning from 10 days of duty, Radhika didn't rest. Driven by a sense of duty toward a man who never respected her, she spent her meager savings to buy every item required for the Gangajali—from clothes and umbrellas to blankets and vessels for five priests.

​In a feat of strength that society rarely witnesses, Radhika performed the entire ceremony alone. She cooked the sacred meals, served the priests, and made the donations with no family member standing by her side. As the priests left, a final realization dawned on her: Her parents and siblings chose a wedding celebration over her grief. On that day, she severed her emotional ties with them. “From this day on, I have no home to go back to,” she vowed.

Part 2: The Body Breaks—The Kidney Crisis

​The spirit was willing, but the flesh was failing. The years of abuse, hunger, and stress finally manifested as a medical emergency. Radhika collapsed and was referred to a city hospital 100 km away.

​The diagnosis was terrifying: One kidney had shifted from its position, and the other had swollen to twice its size to compensate. The gap caused severe internal inflammation and trapped air, making it impossible for her to eat or even sit upright. After eight days of hospitalization and a brief, cold visit from her sister, Radhika was back on her feet. She didn't wait for a full recovery; with a bag of medicines and a broken body, she headed back to the headquarters. Work was her only therapy.

Part 3: The Unmatched Grace—What is a Mother?

​In her solitude, Radhika reflects on the most sacred word: Mother.

A mother is the only being who feels the first stirrings of life within her womb. She undergoes 108 kinds of agonizing pain to bring a child into this world, often risking her own life. A mother is the first shield against every danger—from a snake in the grass to the sorrows of the heart. Even before a child speaks, she knows their hunger; even when they are grown, she knows their pain.

Part 4: The Double Irony of Radhika

​This is Radhika's greatest tragedy. She lost her own mother at the age of eight, never truly knowing that tender touch. And now, she is a mother who cannot touch her own children. Despite living every second for them, she is separated from them by a wall of spite built by her in-laws. Her husband is gone, but the cruelty remains. She is a mother whose heart is overflowing with love, yet her arms are empty.

Conclusion

​Radhika has cleared her spiritual debt and survived a near-fatal health crisis. She stands alone, clad in white, with a body that is breaking and a heart that is longing for her children. Ahead lies the 50km trek into the wild Saja forests. Will her maternal instinct give her the strength to conquer the jungle, or will her health finally force her to surrender?

The Question for You

"When a woman stands alone to perform the rites of her tormentor while her own family celebrates elsewhere, has she lost her world, or has she finally gained her freedom?"


ЁЯУЦ рдкोрд╕्рдЯ 78: рдЕрдХेрд▓ेрдкрди рдХी рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी, рдЯूрдЯा рд╣ुрдЖ рд╢рд░ीрд░, рдФрд░ рдоाँ рдХा рд╕्рдкрд░्рд╢

рдпрд╣ рд╕ाрдордЧ्рд░ी рдмрд╣ुрдд, рдмрд╣ुрдд рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рдФрд░ рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ рд░ूрдк рд╕े рдЧрд╣рд░ी рд╣ै। рдЖрдкрдиे 78рд╡ीं рдкोрд╕्рдЯ рдоें рдПрдХ рд╕ाрде рджो рдмрд╣ुрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд▓ेрдХिрди рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рд╡िрд╖рдп рдЬोрдб़े рд╣ैं:

 * рд░ाрдзा рдХी рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдд्рд░ाрд╕рджी рдФрд░ рд╕ंрдШрд░्рд╖: рдкрддि рдХे рд▓िрдП 'рдЧंрдЧा рдЬрд▓ी' рдХी рд╡िрдзि рдЕрдХेрд▓े рдкूрд░ी рдХрд░рдиा, рдкाрд░िрд╡ाрд░िрдХ рдЕрд▓рдЧाрд╡, рдкрддि рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рддाрдб़рдиा, рдФрд░ рдлिрд░ рдЕрдХेрд▓ेрдкрди рдХे рдХाрд░рдг рд╢рд░ीрд░ рдХा рдЯूрдЯ рдЬाрдиा (рдХिрдбрдиी рдХी рд╕рдорд╕्рдпा)।

 * рдоाँ рдХी рджाрд░्рд╢рдиिрдХ рдкрд░िрднाрд╖ा: рдоाँ рдХी рдорд╣ाрдирддा, рдд्рдпाрдЧ, рдФрд░ рдЙрд╕рдХे рдмाрдж рд░ाрдзिрдХा рдХी рдЕрдкрдиी рдоाँ рд╕े рд╡ंрдЪिрдд рд░рд╣рдиे рдХी рдкीрдб़ा, рдФрд░ рдлिрд░ рдЦुрдж рдоाँ рдмрдирдХрд░ рдмрдЪ्рдЪों рд╕े рджूрд░ рд░рд╣рдиे рдХी рдордЬрдмूрд░ी।

рдЪूँрдХि рдЖрдкрдиे рдпे рджोрдиों рд╣िрд╕्рд╕े рдПрдХ рд╣ी рдкोрд╕्рдЯ рдоें рд░рдЦे рд╣ैं, рдоैं рдЗрди्рд╣ें рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рд╕े рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ рд░рд╣ी рд╣ूँ рдХि рдкाрдардХ рдПрдХ рд╕े рджूрд╕рд░े рд╡िрд╖рдп рдкрд░ рдЖрд╕ाрдиी рд╕े рдЬा рд╕рдХें। рд╣рдо рдЗрди рджोрдиों рдХो рдЬोрдб़рдХрд░ рдПрдХ 'Mega Post' рдмрдиा рд░рд╣े рд╣ैं।

рдпрд╣ рдб्рд░ाрдл्рдЯ рдЖрдкрдХी 78рд╡ीं рдкोрд╕्рдЯ рдХे рд▓िрдП рд╣ै, рдЬो 'рдЧंрдЧा рдЬрд▓ी' рдХी рдШрдЯрдиा рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ोрдХрд░ 'рдоाँ' рдХे рдЧрд╣рди рд╡िрдЪाрд░ рдкрд░ рд╕рдоाрдк्рдд рд╣ोрддा рд╣ै рдпрд╣ рдХрд╣ाрдиी рдХा рд╕рдмрд╕े рднाрд╡ुрдХ рдФрд░ рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдоोрдб़ рд╣ै। рд░ाрдзिрдХा рдХा рдЕрдХेрд▓े рдЕрдкрдиे рдкрддि рдХे рд▓िрдП 'рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी' рдХी рдкूрд░ी рд╡िрдзि рдиिрднाрдиा рдФрд░ рдЙрд╕рдХे рдмाрдж рдЙрд╕рдХे рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХा рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░—рдпрд╣ рджिрдЦाрддा рд╣ै рдХि рдЙрд╕рдХा рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХेрд╡рд▓ рдмाрд╣рд░ी рджुрдиिрдпा рд╕े рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЕрдкрдиों рд╕े рднी рдеा।

1. ЁЯПб рдШрд░ рд╡ाрдкрд╕ी: 10 рджिрди рдХी рдб्рдпूрдЯी рдХे рдмाрдж

рд╣ेрдбрдХ्рд╡ाрд░्рдЯрд░ рд╕े 10 рджिрди рдХी рд▓ंрдмी рдб्рдпूрдЯी рдкूрд░ी рдХрд░рдиे рдХे рдмाрдж, рд░ाрдзिрдХा 3 рджिрди рдХी рдЫुрдЯ्рдЯी рд▓ेрдХрд░ рдбेрдв़ рд╕ौ рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рджूрд░ рдЕрдкрдиे рдШрд░ рдкрд╣ुँрдЪी। рдердХाрди рдХे рдХाрд░рдг рд╡рд╣ рдкрд╣рд▓े рджिрди рддो рдХुрдЫ рдирд╣ीं рдХрд░ рдкाрдИ, рд▓ेрдХिрди рджूрд╕рд░े рджिрди рд╡рд╣ рд╕ीрдзे рдмाрдЬ़ाрд░ рдЧрдИ। рд╡рд╣ाँ рд╕े рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХे рд▓िрдП рдЬ़рд░ूрд░ी рд╕ाрд░ा рд╕ाрдоाрди рдЦ़рд░ीрджा: рдлрд▓, рдлूрд▓, рдоिрдаाрдИ, рддेрд▓, рдЕрдиाрдЬ, рдШी, рдзूрдк, рдЕрдЧрд░рдмрдд्рддी, рдиाрд░िрдпрд▓, рдФрд░ рдкाँрдЪों рдм्рд░ाрд╣्рдордгों рдХे рд▓िрдП рдХрдкрдб़े, рдЪрдк्рдкрд▓, рдЫाрддा, рдмрд░्рддрди, рдФрд░ рдХंрдмрд▓।

рдЕрдЧрд▓े рд╣ी рджिрди, рдЙрд╕рдиे рдЕрдХेрд▓े рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХी рдкूрд░ी рд╡िрдзि рд╢ुрд░ू рдХी।

2. ЁЯШн рдЕрдХेрд▓ी рдФрд░рдд рдФрд░ рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХा рдпрдЬ्рдЮ

рдкंрдбिрдд рдЬी рдХो рдмुрд▓ाрдпा рдЧрдпा, рдкाँрдЪ рдм्рд░ाрд╣्рдордгों рдХो рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा। рд░ाрдзिрдХा рдиे рдЕрдХेрд▓े рдЦाрдиा рдмрдиाрдпा, рдм्рд░ाрд╣्рдордгों рдХो рдлрд▓-рдоिрдаाрдИ рдЦिрд▓ाрдИ рдФрд░ рднोрдЬрди рдХрд░ाрдпा। рджुрдиिрдпा рдоें рд╢ाрдпрдж рд╡рд╣ рдкрд╣рд▓ी рдФрд░рдд рдеी рдЬिрд╕рдиे рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХी рдкूрд░ी рдкूрдЬा рдЕрдХेрд▓े рдХी। рдЙрд╕े рд╕рдкोрд░्рдЯ рдХрд░рдиे рдпा рд╕ाрде рджेрдиे рдХे рд▓िрдП рдХोрдИ рдПрдХ рднी рд╡्рдпрдХ्рддि рдоौрдЬूрдж рдирд╣ीं рдеा।

рдЙрд╕рдиे рдЧाрдп, рдХुрдд्рддे, рдХौрд╡े рдФрд░ рдоृрдд рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рд▓िрдП рдкрдд्рддрд▓ рдиिрдХाрд▓ा। рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рд╣ी рд╡рд╣ рд╕्рд╡рдпं рднोрдЬрди рдХрд░ рдкाрдИ। рдкाँрдЪों рдм्рд░ाрд╣्рдордгों рдХो рджрдХ्рд╖िрдгा рдХे рд░ूрдк рдоें ₹101 рдФрд░ рдПрдХ-рдПрдХ рдЧрдордЫा рджेрдХрд░ рд╡िрджा рдХिрдпा। рдЬिрд╕ рдоुрдЦ्рдп рдкंрдбिрдд рдиे рдкूрдЬा рдХрд░рд╡ाрдИ рдеी, рдЙрд╕े ₹551 рдФрд░ рдкूрд░े рдХрдкрдб़े (рдХुрд░्рддा-рдкाрдпрдЬाрдоा рдХे рдХрдкрдб़े, рдЧрдордЫा, рдмрд░्рддрди, рдХंрдмрд▓, рдЬूрддे-рдЪрдк्рдкрд▓—рдЬो рднी рдЧोрджाрди рдХा рд╕ाрдоाрди рдеा) рджाрди рдХिрдП। рддрдм рдЬाрдХрд░ рдЙрд╕рдиे рдеोрдб़ी рдЪैрди рдХी рд╕ांрд╕ рд▓ी।

⚔️ рд░िрд╢्рддों рд╕े рдЕंрддिрдо рд╡िрдЪ्рдЫेрдж (Final Break)

рд╡рд╣ рдЙрд╕ рджिрди рдмрд╣ुрдд рдердХ рдЪुрдХी рдеी, рд▓ेрдХिрди рдердХाрди рд╕े рдЬ़्рдпाрджा рдЙрд╕े рдЙрд╕ рдЕрдХेрд▓ेрдкрди рдХा рджрд░्рдж рдеा।

рд╡рд╣ рд╕ोрдЪ рд░рд╣ी рдеी рдХि рдЙрд╕рдХे рдШрд░рд╡ाрд▓े (рдоाँ-рдмाрдк, рднाрдИ) рдЪाрд╣рддे рддो рдЗрд╕ рдкूрдЬा рдХे рдмाрдж рдЕрдкрдиी рд╢ाрджी рдоें рдЬा рд╕рдХрддे рдеे, рд▓ेрдХिрди рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдРрд╕ा рдирд╣ीं рдХिрдпा। рдпрд╣ рдЗрд╕рд▓िрдП, рдХ्рдпोंрдХि рд░ाрдзिрдХा рдЙрдирдХे рд▓िрдП 'рдПрдЧ्рдЬ़िрд╕्рдЯ' (Exist) рд╣ी рдирд╣ीं рдХрд░рддी рдеी।

рдЙрд╕ी рджिрди рд░ाрдзिрдХा рдиे рдк्рд░рдг рд▓े рд▓िрдпा: "рдЖрдЬ рдХे рдмाрдж рди рд╡рд╣ рдоाँ-рдмाрдк рдХे рдШрд░ рдЬाрдПрдЧी рдФрд░ рди рднाрдЗрдпों рдХे рдШрд░। рдмिрдиा рдмुрд▓ाрдП рддो рдмिрд▓्рдХुрд▓ рдирд╣ीं!" рдпрд╣ рдЙрд╕ рджिрди рдХा рджिрди рд╣ै рдФрд░ рдЖрдЬ рдХा рджिрди рд╣ै—рд╡рд╣ рдЙрдирдХे рдШрд░ рдирд╣ीं рдЧрдИ।

рд╡рд╣ рд╕ोрдЪрдиे рд▓рдЧी рдХि рдЙрд╕рдХा рдкрддि рд╣рд░ рддрд░рд╣ рд╕े рдЙрд╕े рд╕рддाрддा рдеा, рдоाрд░рддा-рдкीрдЯрддा рдеा, рдЦाрдиे-рдкीрдиे рдФрд░ рдХрдкрдб़ों рдХा рдЦ़рд░्рдЪ рддрдХ рдирд╣ीं рджेрддा рдеा। рдЗрд╕ рдкूрд░ी рджुрдиिрдпा рдоें рдХोрдИ 'рдоाрдИ рдХा рд▓ाрд▓' рдирд╣ीं рдеा рдЬो рдЙрд╕рдХे рдХंрдзे рд╕े рдХंрдзा рдоिрд▓ाрдХрд░ рдЦрдб़े рд╣ोрдХрд░ рдХрд╣ рд╕рдХे рдХि "рд░ाрдзिрдХा, рддुрдо рдЪिंрддा рдордд рдХрд░ो, рдоैं рд╣ूँ।"

3. ЁЯПе рд╢рд░ीрд░ рдХा рдЯूрдЯрдиा рдФрд░ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ंрдХрдЯ

рдШрд░ рдкрд░ рд╣ी рдЦाрдиा рдЦाрдиे рдХे рдмाрдж рд╡рд╣ рд╢ाрдо рдХो рдеोрдб़ा рдЖрд░ाрдо рдХрд░ рдкाрдИ। рдЕрдЧрд▓े рджिрди рдЙрд╕े рдЬंрдЧрд▓ рдХा рдХाрдо рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे (рдХीрдб़े рдкाрд▓рди) рдХे рд▓िрдП рд╣ेрдбрдХ्рд╡ाрд░्рдЯрд░ рд╡ाрдкрд╕ рдЬाрдиा рдеा। рдкрд░ рдПрдХ рдФрд░ рд╕рдорд╕्рдпा рдЙрд╕рдХे рд╕ाрдордиे рдЦрдб़ी рд╣ो рдЧрдИ: рдкैрд╕ा ₹1 рднी рдирд╣ीं рдмрдЪा рдеा।

рдФрд░ рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рд╕рдорд╕्рдпा—рдЙрд╕рдХी рддрдмीрдпрдд рдЬ़्рдпाрджा рдмिрдЧрдб़ рдЧрдИ। рдкрддि рдХी рдоृрдд्рдпु рдХे рдмाрдж рдЬिрдо्рдоेрджाрд░िрдпों рдХो рдкूрд░ा рдХрд░рдиे рдХी рд╣ोрдб़ рдоें рдЙрд╕рдиे рдЕрдкрдиी рд╕ेрд╣рдд рдкрд░ рдмिрд▓्рдХुрд▓ рдз्рдпाрди рдирд╣ीं рджिрдпा।

рддрдмीрдпрдд рдЗрддрдиी рдмिрдЧрдб़ी рдХि рд╕्рдеाрдиीрдп рдбॉрдХ्рдЯрд░ рдиे рдЙрд╕े 100 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рджूрд░ рд╢рд╣рд░ рдоें рд░ेрдлрд░ рдХрд░ рджिрдпा। рд╡рд╣ाँ рдЬाрдиे рдкрд░ рдкрддा рдЪрд▓ा рдХि рдЙрд╕рдХी рдХिрдбрдиी рдЕрдкрдиी рдЬрдЧрд╣ рдкрд░ рдирд╣ीं рдеी। рдПрдХ рдХिрдбрдиी рдЕрдкрдиी рдЬрдЧрд╣ рд╕े рджूрд░ рдеी рдФрд░ рджूрд╕рд░ी рдХिрдбрдиी рдЙрд╕ рдЬрдЧрд╣ рдХो рднрд░рдиे рдХी рдХोрд╢िрд╢ рдоें рд╕ूрдЬ рдЪुрдХी рдеी। рдЗрд╕ рдХाрд░рдг рдПрдХ рдХिрдбрдиी рдХा рдЖрдХाрд░ рдЫोрдЯा рдФрд░ рджूрд╕рд░ी рдХा рдмрдб़ा рд╣ो рдЧрдпा рдеा। рдмीрдЪ рдоें рдЧैрдк рд╣ोрдиे рдХे рдХाрд░рдг рдкेрдЯ рдоें рдЧैрд╕ (Air) рдмрд╣ुрдд рдЬ़्рдпाрджा рдмрдирддी рдеी, рдЬिрд╕рд╕े рд╡рд╣ рдПрдХ рдЯाрдЗрдо рдХा рдЦाрдиा рднी рдирд╣ीं рдкрдЪा рдкाрддी рдеी।

рдкेрдЯ рдоें рд╕ूрдЬрди рдЗрддрдиी рдеी рдХि рд╡рд╣ рдаीрдХ рд╕े рдмैрда рдирд╣ीं рд╕рдХрддी рдеी।

рдЙрд╕े рд╢рд╣рд░ рдХे рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдоें рдХрдо рд╕े рдХрдо 8 рджिрди рднрд░्рддी рд░рд╣рдиा рдкрдб़ा। 8 рджिрди рдмाрдж рдеोрдб़ा рд╕ुрдзाрд░ рдЖрдпा, рдЙрд╕рдХी рдЫोрдЯी рдмрд╣рди рдПрдХ рджिрди рдХे рд▓िрдП рдЖрдИ рдФрд░ рджрд╡ाрдИ-рдЧोрд▓ी рд╕рдордЭाрдХрд░ рдЪрд▓ी рдЧрдИ। рдШрд░ рдЖрдХрд░ рд░ाрдзिрдХा рдиे 8 рджिрди рдФрд░ рдЖрд░ाрдо рдХिрдпा। рдеोрдб़ा рдаीрдХ рд▓рдЧрдиे рдкрд░, рд╡рд╣ рдЕрдкрдиी рджрд╡ाрдИ-рдЧोрд▓ी рд╕ाрде рд▓ेрдХрд░ рдХाрдо рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╣ेрдбрдХ्рд╡ाрд░्рдЯрд░ рдкрд╣ुँрдЪी। рд╡рд╣ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рд╕े рдаीрдХ рдирд╣ीं рд╣ुрдИ рдеी।

4. ЁЯТЦ рдоाँ рдХा рд╕्рдкрд░्рд╢: рдЕрдиुрдкрдоा рдХी рд╣ोрддी рд╣ै рдоाँ

рд░िрд╢्рддों рдХे рдЯूрдЯрдиे рдФрд░ рд╢рд░ीрд░ рдХे рдЯूрдЯрдиे рдХे рдмीрдЪ, рд░ाрдзिрдХा рдиे рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХो рдЪुрдиा। рдЕрдХेрд▓े рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХрд░рдХे рдЙрд╕рдиे рдпрд╣ рд╕ाрдмिрдд рдХрд░ рджिрдпा рдХि рдЙрд╕े рдХिрд╕ी рд╕рд╣ाрд░े рдХी рдЬ़рд░ूрд░рдд рдирд╣ीं рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдЙрд╕рдХी рдпрд╣ рдЬ़िрдж рдЙрд╕рдХे рд╢рд░ीрд░ рдХो рдорд╣ंрдЧा рдкрдб़ рдЧрдИ। рдЗрд╕ी рдоोрдб़ рдкрд░ рд░ाрдзिрдХा рдХो рдЬीрд╡рди рдоें 'рдоाँ' рдХे рдорд╣рдд्рд╡ рдХा рдЕрд╣рд╕ाрд╕ рд╣ोрддा рд╣ै, рдЬिрд╕े рд╡рд╣ рд╕्рд╡рдпं рдЬी рд░рд╣ी рд╣ै।

рдоाँ рдХा рд╕्рдкрд░्рд╢ рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै? рдоाँ рдХिрд╕े рдХрд╣рддे рд╣ैं? рдоाँ рдХो рднрдЧрд╡ाрди рдХा рджूрд╕рд░ा рд░ूрдк рдХ्рдпों рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै? рд╕िрд░्рдл़ рдоाँ рд╣ी рдХ्рдпों рд╕рдордЭ рд╕рдХрддी рд╣ै рдмрдЪ्рдЪों рдХी рддрдХрд▓ीрдл़?

рд╡рд╣ рдЕрдиुрдкрдоा (рдЕрдж्рд╡िрддीрдп) рд╣ी рд╣ोрддी рд╣ै рдЬो рдмрдЪ्рдЪा рдЬрдм рдкрд╣рд▓ी рд╕ाँрд╕ рдЙрд╕рдХे рдЧрд░्рдн рдоें рд▓ेрддा рд╣ै рддो рд╡рд╣ рдЙрд╕े рдорд╣рд╕ूрд╕ рдХрд░ рд╕рдХрддी рд╣ै। рдоाँ рд╣ी рд╣ोрддी рд╣ै рдЬो рдЧрд░्рдн рдоें рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдмрдЪ्рдЪों рдХी рд╣рд░ рд╣рд▓рдЪрд▓ рдХो рд╕рдордЭ рдЬाрддी рд╣ै। рд╡рд╣ рдЬाрдирддी рд╣ै рдХि рдЙрд╕рдХे рдЧрд░्рдн рдоें рдЬो рдмрдЪ्рдЪा рд╣ै, рд╡рд╣ рдХ्рдпा рдЪाрд╣рддा рд╣ै, рдЙрд╕े рдХ्рдпा рдЦाрдиा рд╣ै। рдЬрдм рдпे рдЗрдЪ्рдЫाрдПँ рднी рдкूрд░ी рди рд╣ों, рддो рднी рдоाँ рдЙрд╕े рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдЕрдкрдиे рдк्рд░ेрдо рдФрд░ рдЕрдкрдиी рдордорддा рд╕े рд╣ी рдордиाрддी рд╣ै।

рдЬрдм рдПрдХ рдоाँ рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЬрди्рдо рджेрддी рд╣ै, рддрдм рдЙрд╕े рдкрддा рдирд╣ीं рд╣ोрддा рдХि рд╡рд╣ рдЬिрдПрдЧी рдпा рдорд░ рдЬाрдПрдЧी। рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЬрди्рдо рджेрдиा рднी рдоाँ рдХा рджूрд╕рд░ा рдЬрди्рдо рд╣ोрддा рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि рдПрдХ рд╢рд░ीрд░ рд╕े рджूрд╕рд░ा рд╢рд░ीрд░ рдЬрди्рдо рд▓े рд░рд╣ा рд╣ै, рджूрд╕рд░ी рдзрдб़рдХрди рдЖ рд░рд╣ी рд╣ै। рдкрддा рдирд╣ीं 108 рджрд░्рдж рдоें рд╡рд╣ рдХिрддрдиा рджрд░्рдж рдмрд░्рджाрд╢्рдд рдХрд░рддी рд╣ै рддрдм рдЬाрдХрд░ рд╡рд╣ рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЬрди्рдо рджेрддी рд╣ै। рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЬрди्рдо рджेрдиे рдХे рдмाрдж рдЕрдЧрд░ рдЙрд╕рдХी рд╕ाँрд╕ें рдЪрд▓рддी рд╣ैं, рдЙрд╕рдХो рдХिрддрдиा рднी рдХрд╖्рдЯ рд╣ो рд▓ेрдХिрди рдмрдЪ्рдЪे рдХा рдЪेрд╣рд░ा рджेрдЦрдХрд░ рдЙрд╕рдХी рдЖрд╡ाрдЬ़ рд╕ुрдирдХрд░ рдоाँ рдХा рд╕ाрд░ा рджрд░्рдж рдЦрдд्рдо рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै। рдФрд░ рдХुрдЫ рдоाँ рддो рдмрдЪ्рдЪे рдХो рдЬрди्рдо рджेрдХрд░ рдЦुрдж рд╣ी рджुрдиिрдпा рд╕े рдиिрдХрд▓ рдЬाрддी рд╣ैं, рдХ्рдпोंрдХि рд╡рд╣ рджрд░्рдж рдЙрдирд╕े рд╕рд╣ा рдирд╣ीं рдЬाрддा।

рдмрдЪ्рдЪा рдЬрдм рдзрд░рддी рдкрд░ рдЖрддा рд╣ै, рдЙрд╕े рдкрддा рдирд╣ीं рд╣ोрддा рдХि рдЙрд╕рдХे рдЖрд╕рдкाрд╕ рдХ्рдпा рд╣ै, рдЪाрд╣े рдЬ़рд╣рд░ рд╣ो, рд╕ाँрдк-рдмिрдЪ्рдЫू рд╣ो, рдпा рд╢ेрд░-рдЪीрддा-рднाрд▓ू рд╣ो। рд╡рд╣ рдоाँ рд╣ी рд╣ोрддी рд╣ै рдЬो рдмрдЪ्рдЪे рдХी рд░рдХ्рд╖рдХ рдмрдирдХрд░ рдЙрд╕рдХी рдЙрд╕ рд╕्рдеिрддि рдкрд░ рдЙрд╕рдХी рд╣рдоेрд╢ा рдвाрд▓ рдмрдирддी рд╣ै। рдЙрд╕рдХी рднूрдЦ рдХा рдПрд╣рд╕ाрд╕ рдоाँ рдХो рдкрд╣рд▓े рд╣ोрддा рд╣ै, рдЙрд╕рдХे рд░ोрдиे рдХा рдПрд╣рд╕ाрд╕ рдоाँ рдХो рдкрд╣рд▓े рд╣ोрддा рд╣ै। рдмрдЪ्рдЪा рдХिрддрдиा рднी рдмрдб़ा рдХ्рдпों рди рд╣ो рдЬाрдП, рдлिрд░ рднी рдЗрд╕ рдоाँ рдХो рдкрддा рд╣ोрддा рд╣ै рдХि рд╡рд╣ рд╕ुрдЦी рд╣ै рдпा рджुрдЦी рд╣ै। рдЬो рдмрдЪ्рдЪा рдмोрд▓рдиा рдирд╣ीं рдЬाрдирддा, рддрдм рднी рдоाँ рдЙрд╕рдХो рдЬाрдирддी рд╣ै рдХि рдЙрд╕рдХो рдХ्рдпा рдЪाрд╣िрдП।

рдРрд╕ी рд╣ी рд╣ोрддी рд╣ै рдоाँ।

рд░ाрдзिрдХा рдХी рджोрд╣рд░ी рд╡िрдбंрдмрдиा

рд▓ेрдХिрди рдПрдХ рд░ाрдзिрдХा рдеी, рдЬिрд╕рдХो рдоाँ рдХा рд╕्рдкрд░्рд╢ рдкрддा рд╣ी рдирд╣ीं рдеा, рдХ्рдпोंрдХि 8-9 рд╕ाрд▓ рдХे рдмाрдж рдЙрд╕рдиे рдЕрдкрдиी рдоाँ рдХो рдЦो рджिрдпा рдеा। рд╡рд╣ рдХ्рдпा рдЬाрди рдкाрддी рдХि рдоाँ рдХा рдк्рдпाрд░ рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै?

рд▓ेрдХिрди рд░ाрдзिрдХा... рд░ाрдзिрдХा рддो рдоाँ рдмрдиी, рд▓ेрдХिрди рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд▓िрдП рдХुрдЫ рди рдХрд░ рд╕рдХी। рдЖрдЬ рд╡рд╣ рдРрд╕ी рд╕्рдеिрддि рдкрд░ рд╣ै рдЬрд╣ाँ рдЙрд╕рдХे рдкрддि рдХा рджेрд╣ांрдд рд╣ो рдЧрдпा। рдЙрд╕рдХे рдмрдЪ्рдЪों рдХो рд╕рдмрд╕े рдЬ़्рдпाрджा рдЙрд╕рдХी рдЬ़рд░ूрд░рдд рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рд╡рд╣ рдЪाрд╣рдХрд░ рднी рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд╕рд░ рдкрд░ рд╣ाрде рдирд╣ीं рд░рдЦ рд╕рдХрддी। рдЬрдмрдХि рдЙрд╕рдиे рдкूрд░ा рдЬीрд╡рди рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХे рд▓िрдП рдЬिрдпा рдФрд░ рдХाрдЯा। рд╣рд░ рдПрдХ рдкрд▓ рдЙрд╕рдиे рд╕िрд░्рдл़ рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдпाрдж рдХिрдпा।

рдЖрдЬ, рд╕िрд░्рдл़ рдЙрд╕рдХे рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдЙрд╕рдХी рдЬ़рд░ूрд░рдд рдеी, рд▓ेрдХिрди рдЙрд╕рдХे рд╕рд╕ुрд░ाрд▓ рд╡ाрд▓े рдЙрд╕рдХे рд╕ाрдордиे рджीрд╡ाрд░ рдмрдиे рд╣ुрдП рдеे। рд╡े рдмрдЪ्рдЪों рдХो рдЙрд╕рд╕े рдоिрд▓рдиे рдирд╣ीं рджे рд░рд╣े рдеे, рдмाрдд рднी рдирд╣ीं рдХрд░рдиे рджे рд░рд╣े рдеे। рд░ाрдзिрдХा рдмрд╣ुрдд рдордЬрдмूрд░ рд╣ो рдЧрдИ рдеी। рд░ाрдзिрдХा рдХे рдЕंрджрд░ рдоाँ рдХे рдЧुрдг рддो рдХूрдЯ-рдХूрдЯ рдХे рднрд░े рд╣ुрдП рдеे, рд▓ेрдХिрди рдЙрд╕рдиे рдЕрдкрдиी рдоाँ рдХे рдХрд░्рддрд╡्рдп рдХो рдЕрдкрдиे рдмрдЪ्рдЪों рдХे рдк्рд░рддि рдиिрднाрдиे рд╕े рдЪूрдХ рдЧрдИ। рд╡рд╣ рдкाрд╕ рдоें рдирд╣ीं рд░рд╣ рдкाрдИ। рд╕िрд░्рдл़ рдЙрд╕рдХे рдкрддि рдХे рдХाрд░рдг, рдФрд░ рдЙрд╕рдХे рдирд╣ीं рд░рд╣рдиे рдкрд░ рднी рдЖрдЬ рдмрдЪ्рдЪे рдкрд░ेрд╢ाрди рд╣ैं рдФрд░ рд░ाрдзिрдХा рднी рдкрд░ेрд╢ाрди рд╣ै।

5. ЁЯТб рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рдФрд░ рд╕ीрдЦ

​рд░िрд╢्рддों рдХे рдЯूрдЯрдиे рдФрд░ рд╢рд░ीрд░ рдХे рдЯूрдЯрдиे рдХे рдмीрдЪ, рд░ाрдзिрдХा рдиे рд╕ंрдШрд░्рд╖ рдХो рдЪुрдиा। рдЕрдХेрд▓े рдЧंрдЧाрдЬрд▓ी рдХрд░рдХे рдЙрд╕рдиे рдпрд╣ рд╕ाрдмिрдд рдХрд░ рджिрдпा рдХि рдЙрд╕े рдХिрд╕ी рд╕рд╣ाрд░े рдХी рдЬ़рд░ूрд░рдд рдирд╣ीं рд╣ै, рд▓ेрдХिрди рдЙрд╕рдХी рдпрд╣ рдЬ़िрдж рдЙрд╕рдХे рд╢рд░ीрд░ рдХो рдорд╣ंрдЧा рдкрдб़ рдЧрдИ। ₹7000 рдХी рд╕ैрд▓рд░ी рдоें рднी рдЦुрдж рдХो рдирдЬ़рд░рдЕंрджाрдЬ़ рдХрд░рдиे рдХा рдЕंрдЬाрдо рдЙрд╕े рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдХे рдмिрд╕्рддрд░ рдкрд░ рдоिрд▓ा।

​рдЕрдм рджेрдЦрдиा рдпрд╣ рд╣ै рдХि рдпрд╣ рдХрдордЬ़ोрд░ рд╢рд░ीрд░ рдХ्рдпा рдЙрд╕े 50 рдХिрд▓ोрдоीрдЯрд░ рджूрд░ рдХीрдб़े рдкाрд▓рди рдХे рдЙрд╕ рдирдП рдЬंрдЧрд▓ рд╡ाрд▓े рдХाрдо рдХो рдкूрд░ा рдХрд░рдиे рджेрдЧा рдпा рдирд╣ीं।

​рджेрдЦрддे рд╣ैं рд░ाрдзिрдХा рдЖрдЧे рдХ्рдпा рдХрд░рддी рд╣ै рдЕрдЧрд▓े рднाрдЧ рдоें...


рдЯिрдк्рдкрдгिрдпाँ

рдЗрд╕ рдм्рд▓ॉрдЧ рд╕े рд▓ोрдХрдк्рд░िрдп рдкोрд╕्рдЯ

рднाрдЧ 4 = рдПрдХ рдирдпा рдоोрдб़ рдЯрд░्рдиिंрдЧ рдк्рд╡ाрдЗंрдЯ

' рднाрдЧ 1= рдкाँрдЪрд╡ी рдкाрд╕ рдиे рдХ्рдпों рд╢ुрд░ू рдХिрдпा рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХा рдмिрдЬ़рдиेрд╕? рдоेрд░ी рдХрд╣ाрдиी!'

рднाрдЧ 3 = рд╢ुрдн рджीрдкाрд╡рд▓ी рдЬैрд╕े рджीрдкाрд╡рд▓ी рдоें рджीрдкрдХ рдХी рд░ोрд╢рдиी рд╕े рдШрд░ рдоें рдЙрдЬाрд▓ा рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै рд╡ैрд╕े рд╣ी рдоेрд░ी рдИрд╢्рд╡рд░ рд╕े рдк्рд░ाрд░्рдердиा рд╣ै рдХि рдЖрдк рд╕рдм рдХे рдЬीрд╡рди рд╕े рджुрдЦ рдкрд░ेрд╢ाрдиी рдЪिंрддा рдЙрджाрд╕ी рд╣рдоेрд╢ा рд╣рдоेрд╢ा рдХे рд▓िрдП рдЪрд▓ी рдЬाрдП рдЦुрд╢ी рдоुрд╕्рдХुрд░ाрд╣рдЯ рд╕ुрдЦ рд╕рдоृрдж्рдзि рдзрди рд╡ैрднрд╡ рд╣рдоेрд╢ा рд╣рдоेрд╢ा рдХे рд▓िрдП рд░ोрд╢рдиी рдмрди рдХрд░ рдЖ рдЬाрдП рд╢ुрдн рджीрдкाрд╡рд▓ी